Palenie w Polsce w 2026 roku – najnowsze statystyki. Liczba palaczy na tle Europy i Azji oraz skuteczne metody rzucania palenia

Palenie tytoniu pozostaje w Polsce jednym z najpoważniejszych problemów zdrowia publicznego. Zależnie od badania i przyjętej definicji w Polsce pali od ok. 4,6 do ok. 9,9 mln osób. Opublikowane we wrześniu 2026 r. wyniki badania WOBASZ3 pokazują, że w ciągu dwóch dekad odsetek palących w wieku 20-75 lat spadł z 31% do 17%. Według Eurostatu Polska plasuje się nieznacznie poniżej średniej Unii Europejskiej, a według Światowej Organizacji Zdrowia (WHO) poniżej średniej dla Europy, ale powyżej średniej światowej. Jednocześnie Narodowy Instytut Zdrowia Publicznego PZH wskazuje, że po 2020 r. spadek liczby palaczy wyhamował. Raport zestawia najnowsze dane o paleniu w Polsce, porównuje je z sytuacją w krajach Europy i Azji oraz przedstawia metody rzucania palenia o potwierdzonej skuteczności i miejsca, w których można uzyskać bezpłatną pomoc.

Palenie w Polsce – najważniejsze dane w skrócie

• Liczba palaczy w Polsce wynosi, zależnie od badania i definicji, od ok. 4,6 mln (osoby w wieku 20-75 lat palące tradycyjne wyroby tytoniowe, badanie WOBASZ3) do ok. 9,9 mln (osoby w wieku 15 lat i więcej palące codziennie lub okazjonalnie, badanie Uniwersytetu Kaliskiego z 2025 r.). Jak podaje WHO, tytoniu używa 6,9 mln dorosłych Polaków.
• Najnowsze badanie Ministerstwa Zdrowia (WOBASZ3, wrzesień 2026) pokazuje, że tradycyjne wyroby tytoniowe pali 17% osób w wieku 20-75 lat. Dwie dekady wcześniej było to 31%, a dekadę wcześniej 25%.
• Na tle Unii Europejskiej Polska wypada nieznacznie lepiej od średniej. Według Eurostatu w 2025 r. codziennie tytoniu lub wyrobów nikotynowych używało 15,5% Polaków w wieku 16 lat i więcej, a średnio w Unii 16,5%.
• W porównaniu z Europą i Azją odsetek użytkowników tytoniu w Polsce (21,7%) jest niższy od średniej dla Regionu Europejskiego WHO (24,1%), ale wyższy od średniej światowej (19,5%). To dane WHO za 2024 r., standaryzowane według wieku.
• Spadek palenia w Polsce wyraźnie zwolnił. Po latach systematycznego spadku badania krajowe z lat 2025-2026 pokazują stagnację, a wśród mężczyzn niewielki wzrost.
• Bezpłatną pomoc w rzuceniu palenia w Polsce oferują m.in. Telefoniczna Poradnia Pomocy Palącym (801 108 108) oraz program Narodowego Funduszu Zdrowia realizowany bez skierowania w wybranych przychodniach podstawowej opieki zdrowotnej.

Ilu palaczy jest w Polsce w 2026 roku?

Nie istnieje jedna, oficjalna liczba palaczy w Polsce. Poszczególne badania dotyczą różnych zjawisk: jedne obejmują codzienne palenie papierosów, inne każde używanie tytoniu, a jeszcze inne także e-papierosy i saszetki nikotynowe. Różnią się również grupą wieku i metodą.

Na podstawie danych Głównego Urzędu Statystycznego o liczbie ludności oszacowaliśmy, ilu osobom odpowiadają wyniki najważniejszych aktualnych badań.

Badanie	Mierzony wskaźnik	Grupa wieku	Odsetek	Liczba osób	Mężczyźni	Kobiety
WOBASZ3, Ministerstwo Zdrowia (2025-2026)	palenie tradycyjnych wyrobów tytoniowych	20-75 lat	17%	ok. 4,6 mln	–	–
Eurostat, badanie EU-SILC (2025)	codzienne używanie tytoniu lub wyrobów pokrewnych (w tym e-papierosów, saszetek nikotynowych i tytoniu podgrzewanego)	16 lat i więcej	15,5%	ok. 4,9 mln	ok. 3,1 mln	ok. 1,9 mln
WHO, oszacowanie za 2024 r.	aktualne używanie tytoniu (codziennie lub okazjonalnie)	15 lat i więcej	21,2%	6,9 mln	4,0 mln	2,9 mln
Badanie Uniwersytetu Kaliskiego (kwiecień 2025)	codzienne palenie	15 lat i więcej	26,1%	ok. 8,4 mln	ok. 4,8 mln	ok. 3,5 mln
Badanie Uniwersytetu Kaliskiego (kwiecień 2025)	palenie codzienne lub okazjonalne	15 lat i więcej	31,0%	ok. 9,9 mln	ok. 5,6 mln	ok. 4,3 mln

Wartości zaokrąglone do 0,1 mln. Liczbę użytkowników tytoniu podaje bezpośrednio WHO; pozostałe wartości to szacunki redakcji na podstawie danych GUS. Opis metody znajduje się w części „Metodologia raportu i definicje”. [Pobierz tabelę (CSV)].

Najniższe wartości (4,6-4,9 mln) pochodzą z dużych badań prowadzonych przez instytucje publiczne. Najwyższe (8,4-9,9 mln) pochodzą z badania telefonicznego i internetowego na próbie 1500 osób, które obejmuje także palenie okazjonalne. Oszacowanie WHO (6,9 mln) mieści się pomiędzy nimi. Rozpiętość wynika przede wszystkim z różnic w definicjach, grupach wieku i metodach badań.

Liczba palaczy w Polsce według różnych badań i definicji. Źródła: Ministerstwo Zdrowia (WOBASZ3), Eurostat, WHO, Uniwersytet Kaliski, GUS; szacunki redakcji na podstawie danych GUS, z wyjątkiem liczby podanej przez WHO

Dla porównania, według danych GUS na koniec 2025 r.: 4,6 mln to więcej niż liczba mieszkańców województwa śląskiego (4,26 mln), 6,9 mln to tyle, ile łącznie mieszka w województwach małopolskim i wielkopolskim (6,90 mln), a 9,9 mln to więcej niż łączna liczba mieszkańców województw mazowieckiego i śląskiego (9,77 mln). 

Liczba palaczy w porównaniu z liczbą mieszkańców województw. Źródła: Ministerstwo Zdrowia, WHO, Uniwersytet Kaliski, GUS (stan na 31.12.2025) 

Dlaczego badania podają różne dane o liczbie palaczy w Polsce?

W publikacjach o paleniu w Polsce pojawiają się wartości od 15% do 31%. Nie oznacza to, że któreś z badań jest błędne. Każde z nich mierzy inny wskaźnik, dlatego wyniki należy porównywać z uwzględnieniem definicji, grupy wieku i terminu pomiaru.

Najważniejsze pojęcia

• Palenie codzienne – osoba pali każdego dnia.
• Palenie aktualne – osoba pali codziennie albo okazjonalnie. Ten wskaźnik zawsze daje wyższy wynik niż palenie codzienne.
• Używanie tytoniu – obejmuje papierosy i inne wyroby tytoniowe, w tym tytoń bezdymny (np. snus) i podgrzewany. Nie obejmuje e-papierosów, ponieważ nie zawierają one tytoniu.
• Używanie tytoniu i wyrobów pokrewnych – obejmuje także e-papierosy i saszetki nikotynowe. Taki wskaźnik stosuje Eurostat.
• Standaryzacja według wieku – metoda statystyczna wyrównująca różnice w strukturze wieku ludności między krajami. Stosuje ją WHO, aby porównania międzynarodowe były rzetelne. Wartości standaryzowanych nie wykorzystuje się do szacowania liczby palaczy.

Zakres najczęściej stosowanych definicji palenia i przykład ich wpływu na wynik badania. Źródła: WHO, Eurostat, Zatoński i in., Journal of Health Inequalities 2025.

Zestawienie najważniejszych badań rozpowszechnienia palenia w Polsce

Badanie	Termin pomiaru	Grupa wieku	Wskaźnik	Wynik	Metoda
WOBASZ3, Ministerstwo Zdrowia i Narodowy Instytut Kardiologii	2025-2026	20-75 lat	palenie tradycyjnych wyrobów tytoniowych	17%	losowo wybrani dorośli ze 107 gmin (planowana próba ponad 9 tys. osób); wywiady, pomiary i badania laboratoryjne
Eurostat, EU-SILC	2025	16+	codzienne używanie tytoniu i wyrobów pokrewnych	15,5%	europejskie badanie gospodarstw domowych
OECD, Health at a Glance 2025	najnowsze dostępne dane	15+	codzienne palenie	17,1%	dane krajowe zebrane przez OECD
WHO, oszacowanie standaryzowane	2024	15+	aktualne używanie tytoniu	21,7%	model statystyczny WHO
WHO, oszacowanie bez standaryzacji	2024	15+	aktualne używanie tytoniu	21,2%	model statystyczny WHO
NIZP PZH, „Sytuacja zdrowotna ludności Polski i jej uwarunkowania 2025”	początek 2025	dorośli	codzienne palenie	mężczyźni 28,8%, kobiety 20,3%	badanie ankietowe NIZP PZH
Uniwersytet Kaliski (Zatoński i in., Journal of Health Inequalities)	kwiecień 2025	15+	codzienne / aktualne palenie	26,1% / 31,0%	próba 1500 osób, wywiady telefoniczne i internetowe
Jankowski i in., International Journal of Occupational Medicine and Environmental Health	luty 2024	18+	palenie w ostatnich 30 dniach / codziennie	30,4% / 24,5%	próba kwotowa 1080 osób, ankieta internetowa
Eurobarometr specjalny 539, Komisja Europejska	2023	15+	samodeklarowani aktywni palacze	27% (średnia unijna 24%)	sondaż Komisji Europejskiej

Przyczyny różnic między wynikami badań

1. Definicja. Palenie codzienne, palenie aktualne i używanie tytoniu to różne wskaźniki, a różnica między nimi sięga kilku punktów procentowych.
2. Grupa wieku. Badania obejmują osoby od 15., 16., 18. albo 20. roku życia, a WOBASZ3 tylko do 75. roku życia.
3. Metoda badania. Wywiad bezpośredni połączony z badaniami, ankieta telefoniczna, ankieta internetowa i model statystyczny mogą dawać różne wyniki nawet przy tej samej definicji.
4. Standaryzacja. Wartości WHO standaryzowane według wieku służą do porównań między krajami i różnią się od wartości surowych.
5. Termin pomiaru. Porównywane badania pochodzą z lat 2023-2026, a w tym czasie sytuacja się zmieniała.

Na co zwrócić uwagę, porównując wyniki badań o paleniu?

Wyniki Eurobarometru i Eurostatu pochodzą z dwóch różnych badań. Wynik 27% dla Polski to dane Eurobarometru, czyli sondażu Komisji Europejskiej z 2023 r., natomiast najnowsze dane Eurostatu z 2025 r. dotyczą codziennego używania tytoniu i wyrobów pokrewnych i dla Polski wynoszą 15,5%.

Przy każdym wyniku warto podawać wskaźnik, grupę wieku i rok pomiaru. Przykładowo 17% z badania WOBASZ3 (palenie tradycyjnych wyrobów tytoniowych, 20-75 lat) i 21,7% z oszacowań WHO (używanie tytoniu, 15 lat i więcej, standaryzacja według wieku) dotyczą różnych zjawisk, więc nie powinny być przedstawiane jako wyniki tego samego rodzaju. Z tego samego powodu wyniki 17% i 31% nie wykluczają się.

Czy Polacy palą coraz mniej? Trendy palenia od 2000 roku

W perspektywie ostatnich dwudziestu lat odsetek palących w Polsce wyraźnie spadł. Wskazują na to zarówno kolejne edycje badania WOBASZ, jak i oszacowania WHO.

Badania WOBASZ (osoby w wieku 20-75 lat), według Ministerstwa Zdrowia:

Edycja badania	Lata	Odsetek palących tradycyjne wyroby tytoniowe
WOBASZ I	2003-2005	31%
WOBASZ II	2013-2014	25%
WOBASZ3	2025-2026	17%

Odsetek użytkowników tytoniu w Polsce według WHO (15 lat i więcej, bez standaryzacji):

Rok	2000	2005	2010	2015	2020	2025*	2030*
Ogółem	39,3%	34,5%	30,4%	27,0%	23,8%	20,7%	17,8%
Mężczyźni	47,5%	41,6%	36,6%	32,5%	28,5%	24,7%	21,3%
Kobiety	31,8%	28,0%	24,7%	21,8%	19,4%	17,0%	14,6%

* Wartości na lata 2025 i 2030 są prognozami WHO.

Odsetek palących i używających tytoniu w Polsce w latach 2000-2030. Źródła: WHO (6. wydanie raportu, tab. A1.5), Ministerstwo Zdrowia (WOBASZ), NIZP PZH 

Według Eurostatu odsetek osób w wieku 16 lat i więcej codziennie używających tytoniu lub wyrobów pokrewnych zmniejszył się w Polsce z 16,5% w 2022 r. do 15,5% w 2025 r.

WHO ocenia, że Polska jest na dobrej drodze do osiągnięcia celu globalnego planu działania, czyli zmniejszenia używania tytoniu o 30% w latach 2010-2025. Prognozowany spadek dla Polski wynosi 31%.

Dlaczego część badań pokazuje zahamowanie spadku?

Krajowe badania z ostatnich dwóch lat przedstawiają bardziej złożony obraz:

• Narodowy Instytut Zdrowia Publicznego PZH w raporcie „Sytuacja zdrowotna ludności Polski i jej uwarunkowania 2025” wskazuje, że od 2006 r. odsetek osób codziennie palących tradycyjne wyroby tytoniowe systematycznie się zmniejszał, ale w ostatnich latach, szczególnie po 2020 r., ten trend się zatrzymał. Wśród mężczyzn widoczny jest niewielki wzrost, a wśród kobiet spadek wyraźnie spowolnił.
• Badanie Uniwersytetu Kaliskiego z kwietnia 2025 r., opublikowane w Journal of Health Inequalities, wskazuje na wzrost odsetka codziennie palących w latach 2019-2025: wśród mężczyzn z 26,9% do 31,5%, a wśród kobiet z 18,1% do 21,2%. Autorzy wiążą to z osłabieniem polityki antytytoniowej po 2016 r.

Rozbieżność między długofalowym spadkiem a najnowszymi sygnałami stagnacji wynika częściowo z różnic metodologicznych (model WHO obejmuje dane do 2024 r., a badania krajowe dotyczą 2025 r.), a częściowo z tego, że poprawa nie następuje równomiernie we wszystkich grupach społecznych.

Ceny papierosów i podatki a liczba palaczy w Polsce

Jednym z czynników wpływających na liczbę palaczy jest cena wyrobów tytoniowych. Jak wskazuje rząd, powołując się na dane Komisji Europejskiej, ceny papierosów w Polsce należą do najniższych w Unii Europejskiej. Autorzy badania Uniwersytetu Kaliskiego zwracają uwagę, że sprzedaż papierosów w Polsce wzrosła w latach 2016-2022 o 8 mld sztuk, a wzrost odsetka palących wiążą m.in. z rosnącą dostępnością ekonomiczną wyrobów tytoniowych.

W odpowiedzi na tę sytuację w latach 2025-2027 akcyza na wyroby tytoniowe jest stopniowo podnoszona. Według rządowego projektu nowelizacji ustawy o podatku akcyzowym stawka kwotowa akcyzy na papierosy wynosi:

Rok	Stawka kwotowa akcyzy na papierosy	Zmiana
2024	276 zł za 1000 sztuk	–
2025 (od 1 marca)	345 zł za 1000 sztuk	+25%
2026	414 zł za 1000 sztuk	+20%
2027	476,10 zł za 1000 sztuk	+15%

Podwyżki obejmują także tytoń do palenia, cygara, podgrzewane wyroby tytoniowe i płyn do e-papierosów. Według uzasadnienia projektu mają one przede wszystkim ograniczyć konsumpcję wyrobów tytoniowych, szczególnie przez osoby niepełnoletnie.

Instytut Badań Strukturalnych oszacował skutki tych podwyżek. Według analizy IBS powinny one zmniejszyć konsumpcję papierosów w Polsce o 7,3%, liczbę dorosłych palaczy o ok. 247 tys. osób i zapobiec co najmniej 74 tys. przedwczesnych zgonów.

Stawka kwotowa akcyzy na papierosy w latach 2024-2027 i szacowane skutki podwyżek. Źródła: projekt ustawy o zmianie ustawy o podatku akcyzowym (KPRM), Instytut Badań Strukturalnych.

Kto najczęściej pali w Polsce? Palenie według płci, wieku i sytuacji materialnej

Liczba palących wśród wśród kobiet i mężczyzn

We wszystkich badaniach mężczyźni w Polsce palą częściej niż kobiety, jednak skala różnicy zależy od wskaźnika:

Badanie	Mężczyźni	Kobiety
NIZP PZH, codzienne palenie, początek 2025	28,8%	20,3%
Eurostat, codzienne używanie tytoniu i wyrobów pokrewnych, 16+, 2025	20,3%	11,6%
WHO, aktualne używanie tytoniu, 15+, 2024	25,5%	17,3%
Uniwersytet Kaliski, codzienne palenie, 15+, kwiecień 2025	31,5%	21,2%

Jak wskazuje NIZP PZH, odsetek palących mężczyzn w Polsce jest wyższy od średniej unijnej, a odsetek palących kobiet odpowiada średniej krajów Unii.

Palenie w różnych grupach wieku

Według NIZP PZH najwięcej osób palących codziennie jest w wieku 40-59 lat: 34,5% mężczyzn i 25,0% kobiet. Codzienne palenie deklaruje większy odsetek mężczyzn niż kobiet we wszystkich grupach wieku poniżej 75 lat.

Wśród młodych dorosłych odsetek codziennie używających tytoniu lub wyrobów pokrewnych jest wyraźnie niższy. Według Eurostatu w grupie 16-24 lata wynosi 7,1%, a w grupie 16-29 lat 11,3%.

Palenie a wykształcenie i sytuacja materialna

Palenie w Polsce jest wyraźnie związane z sytuacją społeczną. Według NIZP PZH najwyższy odsetek palących mężczyzn występuje wśród osób z wykształceniem zasadniczym zawodowym, a wśród kobiet z wykształceniem gimnazjalnym lub niższym. Zarówno wśród mężczyzn, jak i wśród kobiet odsetek palących osób w złej sytuacji ekonomicznej jest o około 50% wyższy niż w pozostałych grupach.

Palenie papierosów i e-papierosów wśród młodzieży

Badanie „Młodzież 2025” Centrum Badania Opinii Społecznej i Krajowego Centrum Przeciwdziałania Uzależnieniom, prowadzone wśród uczniów ostatnich klas szkół ponadpodstawowych, pokazuje wyraźną zmianę:

• regularne palenie papierosów zadeklarowało 6% uczniów, wobec 20% w 2021 r.,
• regularnie z e-papierosów korzysta 32% uczniów.

Regularne używanie papierosów i e-papierosów przez uczniów ostatnich klas szkół ponadpodstawowych. Źródło: CBOS, KCPU, „Młodzież 2025. Raport z badań ilościowych”.

Łączenie papierosów z innymi wyrobami nikotynowymi

Jak podaje NIZP PZH, wśród osób palących codziennie 23,0% używa także zamienników wyrobów tytoniowych (e-papierosów, podgrzewaczy tytoniu i innych), w tym 16,4% codziennie.

Palenie w Polsce na tle Unii Europejskiej – dane Eurostatu za 2025 rok

Najnowsze porównywalne dane dla wszystkich państw Unii Europejskiej Eurostat opublikował w sierpniu 2026 r. Dotyczą one osób w wieku 16 lat i więcej, które codziennie używają tytoniu lub wyrobów pokrewnych: papierosów, e-papierosów, saszetek nikotynowych lub tytoniu podgrzewanego.

W 2025 r. w Polsce było to 15,5% osób, o 1 punkt procentowy mniej niż średnio w Unii (16,5%). Polska zajmuje 19.-20. miejsce wśród 27 państw (licząc od najwyższego wyniku, ex aequo z Włochami).

Codzienne używanie tytoniu lub wyrobów pokrewnych przez osoby w wieku 16+ w państwach Unii Europejskiej, 2025. Źródło: Eurostat, ilc_hch22 .

Miejsce	Państwo	Odsetek codziennie używających tytoniu lub wyrobów pokrewnych (2025)
1	Bułgaria	26,3%
2	Szwecja	23,9%
3	Chorwacja	23,6%
4-5	Cypr	22,6%
4-5	Grecja	22,6%
6	Austria	19,6%
7	Estonia	19,1%
8-9	Francja	19,0%
8-9	Łotwa	19,0%
10	Węgry	18,9%
11	Litwa*	18,6%
12	Czechy**	18,0%
13	Malta	17,8%
14	Rumunia	17,6%
15	Słowenia	17,3%
16	Dania	16,6%
–	Średnia Unii Europejskiej	16,5%
17	Słowacja	16,3%
18	Finlandia	15,6%
19-20	Włochy	15,5%
19-20	Polska	15,5%
21	Portugalia	15,2%
22	Hiszpania	15,0%
23	Niemcy	14,9%
24	Luksemburg	13,8%
25	Belgia	13,6%
26	Irlandia	11,7%
27	Holandia	9,9%

Źródło: Eurostat, zbiór danych ilc_hch22.
* Dane wstępne.
** Dane o obniżonej wiarygodności (oznaczenia Eurostatu). [Pobierz dane dla wszystkich państw, 2022 i 2025, według płci (CSV)]

Odsetek palących kobiet i mężczyzn w Polsce na tle średniej unijnej

Wśród polskich mężczyzn odsetek codziennie używających tytoniu lub wyrobów pokrewnych (20,3%) jest zbliżony do średniej unijnej (20,8%). Wśród kobiet (11,6%) jest niższy od średniej (12,6%).

Dlaczego Szwecja ma jeden z najwyższych wyników w Unii Europejskiej?

Wysoki wynik Szwecji (23,9%) wynika z popularności snusu i saszetek nikotynowych, które Eurostat uwzględnia we wskaźniku. Jak podaje szwedzka Agencja Zdrowia Publicznego (Folkhälsomyndigheten), w 2024 r. codziennie paliło zaledwie 5,4% osób w wieku 16-84 lat, natomiast snus codziennie stosowało 22% mężczyzn i 10% kobiet. Szwecja ma więc jeden z najniższych w Europie odsetków osób palących papierosy, ale wysoki udział osób używających innych wyrobów zawierających nikotynę.

Statystyki palenia w Polsce według Eurobarometru

Według Eurobarometru specjalnego 539, przeprowadzonego przez Komisję Europejską w 2023 r., aktywnymi palaczami określało się 27% Polaków w wieku 15 lat i więcej, przy średniej unijnej 24%. Eurobarometr dotyczy samodeklarowanego palenia papierosów, cygar lub fajki, dlatego jego wyników nie należy porównywać wprost z danymi Eurostatu.

Palenie w Polsce na tle Europy i Azji – porównanie danych WHO

Do porównań między krajami różnych kontynentów najlepiej nadają się oszacowania WHO, ponieważ obejmują wszystkie kraje i są wyliczane jedną metodą. Poniższe tabele przedstawiają odsetek osób w wieku 15 lat i więcej aktualnie używających tytoniu w 2024 r., po standaryzacji według wieku.

Europa

Kraj	Ogółem	Mężczyźni	Kobiety
Serbia	39,7%	39,2%	40,2%
Bułgaria	38,7%	40,6%	36,7%
Chorwacja	34,4%	35,1%	33,6%
Francja	33,6%	35,9%	31,2%
Litwa	31,4%	41,7%	21,2%
Turcja*	31,1%	41,9%	20,2%
Węgry	30,8%	32,7%	28,9%
Grecja	30,2%	34,1%	26,2%
Rumunia	29,7%	38,4%	21,0%
Słowacja	29,5%	33,1%	25,9%
Portugalia	28,6%	34,8%	22,5%
Czechy	28,4%	32,2%	24,6%
Hiszpania	27,6%	28,9%	26,2%
Austria	23,8%	24,0%	23,5%
Belgia	23,5%	26,4%	20,6%
Włochy	22,4%	25,6%	19,3%
Niemcy	22,0%	24,3%	19,6%
Polska	21,7%	25,0%	18,3%
Finlandia	21,4%	25,3%	17,4%
Holandia	20,5%	23,0%	18,0%
Szwecja**	20,3%	25,9%	14,6%
Irlandia	18,2%	21,2%	15,3%
Dania	15,7%	16,5%	15,0%
Norwegia	12,9%	14,2%	11,6%
Wielka Brytania	12,8%	14,6%	11,0%
Islandia	9,2%	9,4%	9,0%

* Turcja jest krajem transkontynentalnym, położonym w Europie i Azji. WHO zalicza ją do Regionu Europejskiego, dlatego uwzględniamy ją w tabeli europejskiej.
** W Szwecji znaczna część użytkowników tytoniu stosuje snus, czyli tytoń bezdymny.

Azja

Kraj	Ogółem	Mężczyźni	Kobiety
Indonezja	31,0%	59,3%	2,7%
Chiny	22,8%	44,2%	1,5%
Indie*	22,6%	35,6%	9,7%
Wietnam	21,1%	41,1%	1,1%
Korea Południowa	18,6%	31,5%	5,6%
Tajlandia	17,8%	34,2%	1,3%
Japonia	17,5%	26,2%	8,9%

* W Indiach znaczna część użytkowników tytoniu stosuje tytoń bezdymny.

Średnie regionalne i światowa

	Ogółem	Mężczyźni	Kobiety
Region Europejski WHO	24,1%	30,8%	17,4%
Świat	19,5%	32,5%	6,6%

Źródło tabel: WHO, „WHO global report on trends in prevalence of tobacco use 2000-2024 and projections 2025-2030”, 6. wydanie, 2025, tabela A1.1. [Pobierz dane (CSV)]

W tym porównaniu Polska plasuje się w środku stawki europejskiej. Odsetek użytkowników tytoniu jest zbliżony do Niemiec, Włoch i Finlandii. Wyraźnie wyższy jest na Bałkanach, we Francji, w Turcji i w części Europy Środkowej, a wyraźnie niższy w Wielkiej Brytanii i krajach nordyckich. Spośród krajów azjatyckich podobny ogólny poziom mają Chiny, Indie i Wietnam, niższy Japonia, Korea Południowa i Tajlandia, a wyższy Indonezja.

Palenie wśród kobiet: Europa na tle Azji

Za zbliżonymi wynikami ogólnymi kryją się bardzo różne wzorce. W krajach azjatyckich tytoniu używają niemal wyłącznie mężczyźni: jak podaje WHO, w Chinach 44,2% mężczyzn i 1,5% kobiet, a w Indonezji 59,3% mężczyzn i 2,7% kobiet.

W Europie różnica między płciami jest znacznie mniejsza. Średnio w Regionie Europejskim WHO tytoniu używa 17,4% kobiet, najwięcej spośród wszystkich regionów świata, przy średniej światowej 6,6%. W Polsce odsetek ten wynosi 18,3%, czyli niemal trzy razy więcej niż średnio na świecie.

Wartości standaryzowane według wieku służą wyłącznie do porównań między krajami. Do szacowania liczby palaczy stosuje się wartości bez standaryzacji, tak jak w części „Ilu palaczy jest w Polsce w 2026 roku?”.

Odsetek kobiet i mężczyzn w wieku 15+ używających tytoniu w wybranych krajach Europy i Azji, 2024 (standaryzacja według wieku). Źródło: WHO, 6. wydanie raportu, tab. A1.1.

E-papierosy i inne wyroby nikotynowe w statystykach palenia

Rosnąca popularność e-papierosów, saszetek nikotynowych i tytoniu podgrzewanego sprawia, że wyniki badań zależą od tego, czy te wyroby są w nich uwzględniane:

• Eurostat wlicza je do wskaźnika „używanie tytoniu i wyrobów pokrewnych”.
• WOBASZ3 dotyczy palenia tradycyjnych wyrobów tytoniowych, więc e-papierosów nie obejmuje.
• WHO w głównym wskaźniku uwzględnia wyroby tytoniowe, w tym tytoń podgrzewany i bezdymny, ale nie e-papierosy.

Z dostępnych danych wynika, że nowe wyroby są szczególnie popularne wśród młodzieży: według badania „Młodzież 2025” regularnie z e-papierosów korzysta 32% uczniów ostatnich klas szkół ponadpodstawowych. Wśród dorosłych palaczy część łączy papierosy z innymi wyrobami: według NIZP PZH 23,0% osób palących codziennie używa także zamienników.

Jak podaje WHO, w Regionie Europejskim z e-papierosów korzysta 4,6% dorosłych, co jest jednym z najwyższych wyników wśród regionów świata. Instytucje zdrowia publicznego, w tym WHO i Główny Inspektorat Sanitarny, zwracają uwagę na ryzyko uzależnienia od nikotyny związane z tymi wyrobami, szczególnie wśród młodych osób.

Jak rzucić palenie? Metody o potwierdzonej skuteczności

Uzależnienie od nikotyny jest chorobą przewlekłą, a próby rzucenia palenia wyłącznie siłą woli kończą się sukcesem rzadziej niż próby wspierane leczeniem. Organizacje zdrowia publicznego zalecają, aby łączyć profesjonalne wsparcie z leczeniem farmakologicznym, a samą próbę rzucenia palenia zaplanować. Poniżej przedstawiamy zalecenia WHO, leki dostępne w Polsce oraz praktyczne wskazówki instytucji krajowych.

Co zaleca Światowa Organizacja Zdrowia?

W 2024 r. WHO opublikowała pierwsze wytyczne kliniczne dotyczące leczenia uzależnienia od tytoniu u dorosłych. Najważniejsze zalecenia:

• Łączenie wsparcia behawioralnego z leczeniem farmakologicznym daje największą szansę na trwałe rzucenie palenia.
• Wsparcie behawioralne może mieć formę indywidualnych lub grupowych spotkań ze specjalistą, poradnictwa telefonicznego albo krótkiej porady udzielanej przez lekarza, pielęgniarkę lub farmaceutę podczas wizyty.
• Leczenie farmakologiczne obejmuje wareniklinę, nikotynową terapię zastępczą, bupropion i cytyzynę.
• Wsparcie cyfrowe, np. programy wiadomości tekstowych i aplikacje, może uzupełniać inne metody.

Leki wspomagające rzucanie palenia dostępne w Polsce

Lek	Dostępność w Polsce	Skuteczność według badań
Cytyzyna	bez recepty	pomaga rzucić palenie na co najmniej 6 miesięcy; może działać porównywalnie do warenikliny (przegląd Cochrane, 2023)
Nikotynowa terapia zastępcza (plastry, gumy, pastylki, spray)	bez recepty	metoda zalecana przez WHO; stosowanie dwóch form jednocześnie (np. plastra i gumy) daje efekty zbliżone do warenikliny (przegląd Cochrane, 2023)
Wareniklina	na receptę; dostępność ograniczona (zob. niżej)	pomaga rzucić palenie na co najmniej 6 miesięcy; działa skuteczniej niż bupropion i niż stosowanie jednej formy nikotynowej terapii zastępczej (przegląd Cochrane, 2023)
Bupropion	na receptę	lek zalecany przez WHO

Dostępność warenikliny w Polsce

W 2021 r., na wniosek producenta, z obrotu w Polsce wycofano serie leku Champix (wareniklina), w których stwierdzono przekroczenie dopuszczalnego poziomu zanieczyszczenia N-nitrozo-warenikliną; decyzje w tej sprawie wydał Główny Inspektor Farmaceutyczny. Jak wskazywała w 2025 r. dr Magdalena Cedzyńska z Narodowego Instytutu Onkologii, wareniklina była obecna na polskim rynku jedynie „do niedawna”. Przed rozpoczęciem terapii jej aktualną dostępność warto sprawdzić z lekarzem lub w aptece.

Refundacja leków wspomagających palenie w Polsce

Leki wspomagające rzucanie palenia nie są w Polsce refundowane, na co zwraca uwagę m.in. dr Magdalena Cedzyńska z Narodowego Instytutu Onkologii. Cytyzyna i nikotynowa terapia zastępcza są dostępne w aptekach bez recepty. Wybór leku warto omówić z lekarzem lub farmaceutą, zwłaszcza w przypadku chorób przewlekłych, ciąży lub przyjmowania innych leków.

Czy e-papierosy i inne alternatywne wyroby nikotynowe pomagają rzucić palenie?

E-papierosy, tytoń podgrzewany, saszetki nikotynowe i snus dostarczają nikotynę bez spalania tytoniu. Większość negatywnych skutków zdrowotnych związanych z paleniem wynika właśnie ze spalania, czyli z dymu zawierającego substancje smoliste i tlenek węgla. Hatsukami i Carroll (2020) opisują to jako kontinuum ryzyka: najbardziej szkodliwe są papierosy i inne wyroby spalane, a najmniej leki z nikotyną. Dlatego część instytucji zdrowia publicznego postrzega te wyroby jako możliwy sposób ograniczenia negatywnych skutków palenia u dorosłych palaczy, a inne podchodzą do nich z dużą ostrożnością. Według autorek spór dotyczy tego, jak wyważyć korzyści dla dorosłych palaczy i ryzyko uzależnienia młodzieży. Stan wiedzy różni się też w zależności od rodzaju wyrobu.

Wyrób	Co wiadomo o pomocy w rzuceniu palenia?	Co wiadomo o narażeniu na substancje szkodliwe?
E-papierosy z nikotyną	Według przeglądu Cochrane (2026, dane do 1 stycznia 2026 r.) istnieją dowody wysokiej pewności, że osoby używające e-papierosów z nikotyną częściej rzucają palenie na co najmniej 6 miesięcy niż osoby stosujące nikotynową terapię zastępczą**; w liczbach bezwzględnych to ok. 10 na 100 osób wobec 6 na 100 przy nikotynowej terapii zastępczej**	Według brytyjskiej publicznej służby zdrowia (NHS) użytkownicy e-papierosów są narażeni na mniej substancji toksycznych i w mniejszych ilościach niż palacze; e-papierosy nie są jednak wolne od ryzyka, a ich długoterminowe skutki nie są jeszcze znane
Tytoń podgrzewany	Przegląd Cochrane (2022) nie znalazł badań, które oceniałyby jego skuteczność w rzucaniu palenia; od tego czasu opublikowano pojedyncze, krótkie badanie porównujące go z e-papierosem	Ten sam przegląd wskazuje, że użytkownicy mają prawdopodobnie niższe narażenie na substancje toksyczne niż palacze, ale wyższe niż osoby, które nie używają tytoniu
Saszetki nikotynowe	Przegląd Cochrane (2025) ocenia dowody jako ograniczone: nie wiadomo, czy pomagają rzucić palenie	W krótkich badaniach nie stwierdzono poważnych skutków zdrowotnych, ale danych jest niewiele, a skutki długoterminowe nie są znane

Podgrzewacze tytoniu ogrzewają wkłady z tytoniem do temperatury niższej niż przy spalaniu, dlatego nie wytwarzają dymu, tylko aerozol. W porównaniu z e-papierosami dowodów na ich temat jest jednak znacznie mniej.

Różne stanowiska instytucji

Brytyjska NHS uznaje e-papierosy z nikotyną za mniej szkodliwe od palenia i za jedno z najskuteczniejszych narzędzi rzucania palenia, ale zaleca je wyłącznie dorosłym palaczom i radzi, by z czasem zrezygnować także z nich.

WHO zajmuje znacznie ostrożniejsze stanowisko: podkreśla, że e-papierosy są szkodliwe dla zdrowia i nie są bezpieczne, a jako produkty konsumenckie nie dowiodły skuteczności w ograniczaniu palenia w skali całej populacji.

Brytyjskie Royal College of Physicians w przeglądzie dowodów z 2024 r. ocenia, że w krótkim i średnim okresie e-papierosy niosą niewielki ułamek ryzyka związanego z paleniem, ale nie są wolne od ryzyka. Dokładna ocena skutków długotrwałego używania nikotyny bez tytoniu zajmie według autorów kilkadziesiąt lat. RCP zaleca promowanie e-papierosów jako pomocy w rzucaniu palenia u osób palących i jednoczesne zniechęcanie do nich osób niepalących, zwłaszcza dzieci i młodzieży.

Przykład Szwecji

Często przywoływanym przykładem jest Szwecja, gdzie według Agencji Zdrowia Publicznego w 2024 r. codziennie paliło 5,4% osób w wieku 16-84 lat, a snus codziennie stosowało 22% mężczyzn i 10% kobiet.

Według analizy Ramströma (2024), opartej na danych Global Burden of Disease, standaryzowany względem wieku współczynnik zgonów przypisywanych paleniu wynosił w 2021 r. u szwedzkich mężczyzn 44 na 100 tys. W porównywalnych krajach europejskich, w których snus jest praktycznie nieużywany, było to średnio 73 na 100 tys. Autor szacuje, że na początku lat 20. XXI w. dzięki snusowi w Szwecji udawało się uniknąć ok. 3 tys. zgonów mężczyzn rocznie, i zastrzega, że to szacunek rzędu wielkości.

Snus to tytoń do stosowania doustnego. Unijna dyrektywa tytoniowa (2014/40/UE) zakazuje wprowadzania go do obrotu we wszystkich państwach członkowskich z wyjątkiem Szwecji, więc w Polsce jest on niedostępny legalnie. Potocznie „snusem” nazywa się w Polsce także saszetki nikotynowe, ale to inny wyrób: nie zawierają tytoniu i są dopuszczone do sprzedaży osobom pełnoletnim.

Jak NHS radzi przechodzić z papierosów na e-papierosy?

Osobom dorosłym, które chcą rzucić palenie z pomocą e-papierosa, brytyjska publiczna służba zdrowia radzi:

• dobrać urządzenie i moc nikotyny z pomocą specjalisty, tak aby ograniczyć głód nikotynowy i objawy odstawienia,
• używać e-papierosa tak często, jak to potrzebne, a w razie potrzeby łączyć go z plastrami nikotynowymi,
• kupować produkty wyłącznie z legalnych, sprawdzonych źródeł,
• całkowicie zrezygnować z papierosów, bo pełną korzyść daje tylko pełna zamiana,
• po utrwaleniu abstynencji od papierosów zaplanować odstawienie także e-papierosa.

Według NHS prawie dwie trzecie osób, które używają e-papierosa razem ze wsparciem lokalnej poradni antynikotynowej, skutecznie rzuca palenie. Wśród częstych działań niepożądanych NHS wymienia kaszel, suchość i podrażnienie jamy ustnej i gardła, duszność oraz bóle głowy. Kobietom w ciąży zaleca w pierwszej kolejności nikotynową terapię zastępczą.

Na co zwrócić uwagę:

• Dotyczy to wyłącznie dorosłych palaczy. Osoby niepalące, a zwłaszcza młodzież, nie powinny sięgać po żadne wyroby nikotynowe. Nikotyna silnie uzależnia.
• Korzyść zdrowotna jest możliwa tylko przy całkowitym zastąpieniu papierosów. Według WHO łączenie papierosów z e-papierosami jest co najmniej tak samo niebezpieczne jak samo palenie. W Polsce takie łączne używanie jest częste: według NIZP PZH 23,0% osób palących codziennie używa także zamienników.
• Najlepszym wyborem dla zdrowia pozostaje całkowite odstawienie nikotyny. Leki i wsparcie opisane wyżej mają najlepiej udokumentowaną skuteczność i bezpieczeństwo.

Przepisy w Polsce w zakresie alternatywnych wyrobów nikotynowych

Od 2025 r. obowiązuje zakaz sprzedaży wszystkich e-papierosów (także beznikotynowych) i saszetek nikotynowych osobom poniżej 18. roku życia, a także zakaz ich sprzedaży przez internet i reklamy. Zgodnie z przepisami unijnymi w podgrzewanych wyrobach tytoniowych nie mogą być stosowane aromaty charakterystyczne, np. owocowe lub mentolowe. W marcu 2026 r. rząd przyjął projekt ustawy, który przewiduje zakaz sprzedaży jednorazowych e-papierosów oraz dopuszcza w saszetkach nikotynowych wyłącznie aromat tytoniowy.

Jak przygotować się do rzucenia palenia?

Główny Inspektorat Sanitarny i Narodowy Instytut Onkologii podkreślają, że rzucanie palenia to proces, który warto zaplanować:

1. Wyznacz konkretny dzień rzucenia palenia i przygotuj się do niego, np. usuwając z domu papierosy, zapalniczki i popielniczki.
2. Rozpoznaj sytuacje, w których najczęściej sięgasz po papierosa, takie jak kawa, stres czy spotkania z palącymi znajomymi, i zaplanuj, jak sobie z nimi poradzisz bez palenia.
3. Poinformuj bliskich o swojej decyzji i poproś ich o wsparcie.
4. Skorzystaj z profesjonalnej pomocy: lekarza, poradni lub poradnictwa telefonicznego. Połączenie wsparcia z leczeniem zwiększa szanse na powodzenie.
5. Traktuj ewentualny nawrót jako etap procesu, a nie porażkę. Wiele osób potrzebuje kilku prób, a każda kolejna jest okazją do zmiany sposobu leczenia lub wsparcia.

Pięć kroków przygotowania do rzucenia palenia. Źródła: Główny Inspektorat Sanitarny, Narodowy Instytut Onkologii, WHO.

Gdzie w Polsce szukać bezpłatnej pomocy w rzucaniu palenia?

Osoby, które chcą rzucić palenie, mogą w Polsce skorzystać z kilku form bezpłatnej pomocy, dostępnych bez skierowania. Najważniejsze z nich zestawiamy poniżej, a szczegóły opisujemy w kolejnych częściach.

Bezpłatna pomoc w rzuceniu palenia w Polsce. Źródła: Narodowy Instytut Onkologii, NFZ.

Telefoniczna Poradnia Pomocy Palącym

Poradnia działa przy Narodowym Instytucie Onkologii im. Marii Skłodowskiej-Curie – Państwowym Instytucie Badawczym i jest finansowana ze środków Ministra Zdrowia.

• Numery telefonu: 801 108 108 (z telefonów stacjonarnych i komórkowych) oraz 22 211 80 15 (z telefonów komórkowych).
• Godziny pracy: od poniedziałku do piątku w godz. 9:00-21:00, w soboty w godz. 9:00-15:00.
• Koszt: poradnictwo jest bezpłatne. Połączenie z telefonu stacjonarnego na numer 801 108 108 kosztuje równowartość jednego impulsu, a z telefonu komórkowego jest rozliczane według taryfy operatora.
• Zakres pomocy: doradcy pomagają przygotować indywidualny plan rzucenia palenia, wyjaśniają, jak radzić sobie z objawami odstawienia, i omawiają możliwości leczenia. Możliwy jest długoterminowy kontakt z tym samym terapeutą.

Numer poradni znajduje się również na każdym opakowaniu papierosów.

Poradnia Pomocy Palącym Narodowego Instytutu Onkologii

Stacjonarna poradnia w Warszawie oferuje bezpłatne konsultacje lekarskie i psychologiczne dla osób, które chcą rzucić palenie. Skierowanie nie jest wymagane.

Program NFZ dla osób palących

Narodowy Fundusz Zdrowia finansuje program profilaktyki chorób odtytoniowych, w tym przewlekłej obturacyjnej choroby płuc (POChP). Program realizują wybrane przychodnie podstawowej opieki zdrowotnej, które mają umowę z NFZ, a świadczenia są udzielane bez skierowania:

• Poradnictwo antynikotynowe jest przeznaczone dla dorosłych osób palących tytoń. Według informacji oddziałów NFZ obejmuje także osoby używające e-papierosów i nowatorskich wyrobów tytoniowych.
• Badanie spirometryczne i profilaktyka POChP są przeznaczone dla osób w wieku 40-65 lat, które nie miały takiego badania w ramach programu w ciągu ostatnich 36 miesięcy i u których nie rozpoznano wcześniej POChP.
• Etap specjalistyczny jest przeznaczony dla osób uzależnionych od tytoniu, skierowanych z etapu podstawowego lub ze szpitala, a także zgłaszających się bez skierowania. Z tego etapu można skorzystać jeden raz.

Przychodnię realizującą program można znaleźć w wyszukiwarce NFZ, wybierając hasło „Profilaktyka chorób odtytoniowych”.

Pomoc lekarza rodzinnego

Lekarz podstawowej opieki zdrowotnej może ocenić stopień uzależnienia, dobrać leczenie i skierować do dalszej pomocy. Wizyta u lekarza rodzinnego jest dobrym pierwszym krokiem, szczególnie dla osób z chorobami przewlekłymi.

Najważniejsze dane o paleniu w Polsce – zestawienie

Wskaźnik	Wartość	Rok	Grupa wieku	Źródło
Liczba osób palących lub używających tytoniu (przedział)	ok. 4,6-9,9 mln	2024-2026	zależnie od badania	szacunki redakcji na podstawie danych Ministerstwa Zdrowia, Eurostatu, WHO, Uniwersytetu Kaliskiego i GUS
Liczba użytkowników tytoniu	6,9 mln (mężczyźni 4,0 mln, kobiety 2,9 mln)	2024	15+	WHO
Odsetek palących tradycyjne wyroby tytoniowe	17% (dwie dekady wcześniej 31%)	2025-2026	20-75 lat	WOBASZ3, Ministerstwo Zdrowia
Codzienne używanie tytoniu lub wyrobów pokrewnych	15,5% (średnia Unii Europejskiej 16,5%)	2025	16+	Eurostat
Aktualne używanie tytoniu (standaryzacja według wieku)	21,7% (Region Europejski WHO 24,1%, świat 19,5%)	2024	15+	WHO
Codzienne palenie	17,1% (średnia OECD 14,8%)	najnowsze dostępne dane	15+	OECD
Codzienne palenie: mężczyźni / kobiety	28,8% / 20,3%	początek 2025	dorośli	NIZP PZH
Grupa wieku z najwyższym odsetkiem codziennie palących	40-59 lat (mężczyźni 34,5%, kobiety 25,0%)	początek 2025	dorośli	NIZP PZH
Regularne palenie papierosów wśród uczniów	6% (2021: 20%)	2025	ostatnie klasy szkół ponadpodstawowych	CBOS, KCPU
Regularne używanie e-papierosów wśród uczniów	32%	2025	ostatnie klasy szkół ponadpodstawowych	CBOS, KCPU
Telefoniczna Poradnia Pomocy Palącym	801 108 108	aktualne	–	Narodowy Instytut Onkologii

FAQ – najczęściej zadawane pytania

Ilu jest palaczy w Polsce w 2026 roku?

Zależnie od badania i definicji od ok. 4,6 do ok. 9,9 mln osób. Według najnowszego badania Ministerstwa Zdrowia (WOBASZ3) tradycyjne wyroby tytoniowe pali 17% osób w wieku 20-75 lat, co odpowiada ok. 4,6 mln osób. WHO szacuje liczbę użytkowników tytoniu w Polsce na 6,9 mln (dane za 2024 r.). Najwyższy wynik, ok. 9,9 mln, wynika z badania Uniwersytetu Kaliskiego z 2025 r., które obejmuje także palenie okazjonalne.

Jaki odsetek Polaków pali według najnowszych badań?

Najnowszy pomiar to badanie WOBASZ3, którego wyniki Ministerstwo Zdrowia opublikowało we wrześniu 2026 r.: 17% osób w wieku 20-75 lat pali tradycyjne wyroby tytoniowe. Według Eurostatu 15,5% osób w wieku 16 lat i więcej codziennie używa tytoniu lub wyrobów nikotynowych (2025). Z raportu NIZP PZH wynika, że na początku 2025 r. codziennie paliło 28,8% mężczyzn i 20,3% kobiet.

Czy liczba palaczy w Polsce rośnie, czy spada?

W perspektywie dwudziestu lat wyraźnie spada: według badań WOBASZ z 31% do 17% osób w wieku 20-75 lat. Raport NIZP PZH z 2025 r. wskazuje jednak, że po 2020 r. spadek się zatrzymał, a wśród mężczyzn widoczny jest niewielki wzrost. Badanie Uniwersytetu Kaliskiego z 2025 r. wskazuje na wzrost codziennego palenia w latach 2019-2025.

Dlaczego różne badania podają różne odsetki palaczy w Polsce?

Badania różnią się definicją (palenie codzienne, palenie aktualne, używanie tytoniu, używanie tytoniu i wyrobów nikotynowych), grupą wieku, metodą i terminem pomiaru. WHO dodatkowo stosuje standaryzację według wieku, aby porównywać kraje. Dlatego wyniki od 15% do 31% nie są sprzeczne, lecz odnoszą się do różnych zjawisk.

Jak Polska wypada na tle Unii Europejskiej pod względem palenia?

Według Eurostatu w 2025 r. codziennie tytoniu lub wyrobów pokrewnych używało 15,5% Polaków w wieku 16 lat i więcej, wobec średniej unijnej 16,5%. Polska zajmuje 19.–20. miejsce wśród 27 państw, licząc od najwyższego wyniku. Najwyższe odsetki odnotowano w Bułgarii (26,3%), Szwecji (23,9%) i Chorwacji (23,6%), a najniższe w Holandii (9,9%) i Irlandii (11,7%).

W których krajach Europy i Azji pali się najwięcej?

Według WHO (2024, standaryzacja według wieku) w Europie najwyższy odsetek użytkowników tytoniu mają Serbia (39,7%), Bułgaria (38,7%) i Chorwacja (34,4%). W Azji najwyższe wartości spośród porównywanych krajów odnotowano w Indonezji (31,0%), a w Turcji, położonej w Europie i Azji, wynosi on 31,1%. Polska z wynikiem 21,7% jest poniżej średniej Regionu Europejskiego WHO (24,1%), ale powyżej średniej światowej (19,5%).

Jakie metody rzucania palenia są najskuteczniejsze?

Według wytycznych WHO z 2024 r. największą skuteczność zapewnia połączenie wsparcia behawioralnego (poradnictwa) z leczeniem farmakologicznym, m.in. cytyzyną, warenikliną lub nikotynową terapią zastępczą. Dorosłym palaczom mogą pomóc także e-papierosy z nikotyną, które według przeglądu Cochrane z 2026 r. są skuteczniejsze od nikotynowej terapii zastępczej, choć nie są wolne od ryzyka. Pomocne jest również zaplanowanie dnia rzucenia palenia i wsparcie bliskich.

Czy alternatywne wyroby nikotynowe pomagają rzucić palenie?

To zależy od wyrobu. Najlepiej zbadane są e-papierosy z nikotyną: według przeglądu Cochrane z 2026 r. pomagają rzucić palenie skuteczniej niż nikotynowa terapia zastępcza. W przypadku tytoniu podgrzewanego brakuje badań oceniających skuteczność w rzucaniu palenia, a dla saszetek nikotynowych dowody są ograniczone. Żaden z tych wyrobów nie jest wolny od ryzyka, a korzyść zdrowotna jest możliwa tylko przy całkowitym zastąpieniu papierosów.

Gdzie w Polsce można uzyskać bezpłatną pomoc w rzuceniu palenia?

Bezpłatne poradnictwo oferuje Telefoniczna Poradnia Pomocy Palącym pod numerem 801 108 108 (od poniedziałku do piątku w godz. 9:00-21:00, w soboty w godz. 9:00-15:00). Stacjonarną pomoc bez skierowania zapewnia Poradnia Pomocy Palącym Narodowego Instytutu Onkologii w Warszawie. W całym kraju działa także program NFZ realizowany w wybranych przychodniach podstawowej opieki zdrowotnej.

Czy leki na rzucanie palenia są w Polsce refundowane?

Nie. Leki wspomagające rzucanie palenia nie są w Polsce refundowane. Cytyzyna i nikotynowa terapia zastępcza są dostępne w aptekach bez recepty, a wareniklina i bupropion wymagają recepty. Wybór leku warto omówić z lekarzem lub farmaceutą.

Czy e-papierosy są wliczane do statystyk palenia?

To zależy od badania. Eurostat wlicza e-papierosy, saszetki nikotynowe i tytoń podgrzewany do wskaźnika codziennego używania tytoniu i wyrobów pokrewnych. Badanie WOBASZ3 ich nie obejmuje, a główny wskaźnik WHO uwzględnia wyroby tytoniowe, ale nie e-papierosy.

Ile kobiet i ilu mężczyzn pali w Polsce?

Według NIZP PZH na początku 2025 r. codziennie paliło 28,8% mężczyzn i 20,3% kobiet. WHO szacuje, że w 2024 r. tytoniu używało ok. 4,0 mln mężczyzn i 2,9 mln kobiet w wieku 15 lat i więcej. Kobiety w Polsce używają tytoniu znacznie częściej niż średnio na świecie (18,3% wobec 6,6%, WHO, standaryzacja według wieku).

Ile młodzieży pali w Polsce?

Według badania „Młodzież 2025” CBOS i Krajowego Centrum Przeciwdziałania Uzależnieniom regularne palenie papierosów deklaruje 6% uczniów ostatnich klas szkół ponadpodstawowych, wobec 20% w 2021 r. Jednocześnie regularnie z e-papierosów korzysta 32% uczniów.

Metodologia raportu i definicje

Szacowanie liczby palaczy

Liczbę palaczy oszacowano jako iloczyn odsetka osób palących w danym badaniu i liczby ludności Polski w tej samej grupie wieku, według danych Głównego Urzędu Statystycznego (Tabl. 1 „Ludność według płci i wieku”, stan na 31 grudnia). Dla badań przeprowadzonych w 2024 r. i w kwietniu 2025 r. przyjęto stan ludności na 31 grudnia 2024 r., a dla badań z 2025 r. i z lat 2025-2026 stan na 31 grudnia 2025 r.

Grupa wieku	Ludność 31.12.2024	w tym mężczyźni	w tym kobiety	Ludność 31.12.2025	w tym mężczyźni	w tym kobiety
Ogółem	37 489 087	18 107 027	19 382 060	37 332 510	18 026 904	19 305 606
15 lat i więcej	31 998 tys.	15 287 tys.	16 711 tys.	32 025 tys.	15 302 tys.	16 723 tys.
16 lat i więcej	31 566 tys.	15 066 tys.	16 500 tys.	31 598 tys.	15 082 tys.	16 516 tys.
18 lat i więcej	30 744 tys.	14 645 tys.	16 099 tys.	30 741 tys.	14 644 tys.	16 097 tys.
20-75 lat	27 306 tys.	13 337 tys.	13 968 tys.	27 130 tys.	13 260 tys.	13 871 tys.

Zgodność metody potwierdza porównanie z danymi WHO: zastosowanie odsetka podanego przez WHO (21,2%) do liczby ludności według GUS daje 6,8 mln osób, a WHO podaje liczbę 6,9 mln użytkowników tytoniu.

Ograniczenia

• Badania różnią się definicjami, grupami wieku i metodami, dlatego wyniki przedstawiono jako przedział, a nie jedną wartość.
• Część badań opiera się na próbach kwotowych lub ankietach internetowych, co może wpływać na wyniki.
• Oszacowania WHO są wynikami modelu statystycznego, a wartości na lata 2025 i 2030 są prognozami.
• Pełny raport z badania WOBASZ3 nie został jeszcze opublikowany, dlatego nie przedstawiono podziału wyników tego badania według płci. Dane zostaną uzupełnione po publikacji raportu.
• Wyniki zaokrąglono do 0,1 mln osób, ponieważ większa precyzja byłaby nieuzasadniona przy błędzie próby badań.

O raporcie

Raport opiera się na danych opublikowanych przez instytucje publiczne i organizacje międzynarodowe (Ministerstwo Zdrowia, Narodowy Instytut Zdrowia Publicznego PZH, Główny Urząd Statystyczny, Eurostat, WHO, OECD, Komisję Europejską) oraz na recenzowanych publikacjach naukowych. Pełna lista źródeł znajduje się w bibliografii.

Raport jest aktualizowany po publikacji nowych danych przez wymienione instytucje. Najbliższa planowana aktualizacja obejmie uzupełnienie danych z badania WOBASZ3 o podział według płci.

Bibliografia

1. Biuro do spraw Substancji Chemicznych. Akty prawne UE – wyroby tytoniowe (m.in. dyrektywa delegowana Komisji (UE) 2022/2100 w sprawie podgrzewanych wyrobów tytoniowych). https://www.gov.pl/web/chemikalia/akty-prawne-ue-wyroby-tytoniowe [dostęp: 29.09.2026]
2. CBOS, Krajowe Centrum Przeciwdziałania Uzależnieniom. Młodzież 2025. Raport z badań ilościowych zrealizowanych przez Fundację CBOS. https://kcpu.gov.pl/wp-content/uploads/2026/06/Mlodziez-2025-raport.pdf [dostęp: 29.09.2026]
3. Cochrane Polska. Czy leki takie jak wareniklina i cytyzyna (częściowi agoniści receptorów nikotynowych) mogą pomóc rzucić palenie i czy powodują niepożądane skutki? Przegląd z 28.06.2023. https://poland.cochrane.org/pl/news/czy-leki-takie-jak-wareniklina-i-cytyzyna-czesciowi-agonisci-receptorow-nikotynowych-moga [dostęp: 29.09.2026]
4. Cochrane. Oral nicotine pouches for cessation or reduction of use of other tobacco or nicotine products. Cochrane Database of Systematic Reviews 2025, CD016220. https://www.cochrane.org/evidence/CD016220 [dostęp: 29.09.2026]
5. Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2014/40/UE z dnia 3 kwietnia 2014 r. w sprawie zbliżenia przepisów ustawowych, wykonawczych i administracyjnych państw członkowskich w sprawie produkcji, prezentowania i sprzedaży wyrobów tytoniowych i powiązanych wyrobów (Dz.U. UE L 127 z 29.04.2014), art. 17 [dostęp: 29.09.2026]
6. Eurostat. 1 in 6 people use tobacco or related products daily. 5.08.2026. https://ec.europa.eu/eurostat/web/products-eurostat-news/w/ddn-20260805-1 ; zbiór danych ilc_hch22 [dostęp: 29.09.2026]
7. Folkhälsomyndigheten (Public Health Agency of Sweden). Use of tobacco and nicotine products. https://www.folkhalsomyndigheten.se/the-public-health-agency-of-sweden/living-conditions-and-lifestyle/andtg/tobacco/use-of-tobacco-and-nicotine-products/ [dostęp: 29.09.2026]
8. Główny Inspektorat Sanitarny. Skuteczne metody rzucania palenia. https://www.gov.pl/web/gis/skuteczne-metody-rzucania-palenia [dostęp: 29.09.2026]
9. Główny Urząd Statystyczny. Ludność. Stan i struktura oraz ruch naturalny w przekroju terytorialnym. Stan w dniu 31 grudnia (2024 i 2025), Tabl. 1 „Ludność według płci i wieku” i Tabl. II „Ludność, ruch naturalny oraz migracje ludności według województw”. https://stat.gov.pl/ [dostęp: 29.09.2026]
10. Hatsukami D.K., Carroll D.M. Tobacco; 140: 106099. https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC7581601/ [dostęp: 29.09.2026] 
11. Instytut Badań Strukturalnych (Albinowski M, Lewandowski P). Effects of tobacco taxation on smoking prevalence in Poland. IBS Research Report 02/2024, wersja zrewidowana, luty 2025. https://ibs.org.pl/wp-content/uploads/2024/11/Effects_of_tobacco_taxation_on_smoking_prevalence_in_Poland.pdf [dostęp: 29.09.2026]
12. Jankowski M i in. A 2024 nationwide cross-sectional survey to assess the prevalence of cigarette smoking, e-cigarette use and heated tobacco use in Poland. International Journal of Occupational Medicine and Environmental Health 2024; 37(3): 271-286. DOI: 10.13075/ijomeh.1896.02402 [dostęp: 29.09.2026]
13. Kancelaria Prezesa Rady Ministrów. Projekt ustawy o zmianie ustawy o ochronie zdrowia przed następstwami używania tytoniu i wyrobów tytoniowych (przyjęty przez Radę Ministrów 10.03.2026). https://www.gov.pl/web/premier/projekt-ustawy-o-zmianie-ustawy-o-ochronie-zdrowia-przed-nastepstwami-uzywania-tytoniu-i-wyrobow-tytoniowych10 [dostęp: 29.09.2026]
14. Kancelaria Prezesa Rady Ministrów. Projekt ustawy o zmianie ustawy o podatku akcyzowym (podwyżki akcyzy na wyroby tytoniowe w latach 2025-2027). https://www.gov.pl/web/premier/projekt-ustawy-o-zmianie-ustawy-o-podatku-akcyzowym6 [dostęp: 29.09.2026]
15. Komisja Europejska. Special Eurobarometer 539: Attitudes of Europeans towards tobacco and related products. 2024. https://europa.eu/eurobarometer/surveys/detail/2995 [dostęp: 29.09.2026]
16. Lindson N i in. Electronic cigarettes for smoking cessation. Cochrane Database of Systematic Reviews 2026, CD010216 (aktualizacja z danymi do 1 stycznia 2026 r.). DOI: 10.1002/14651858.CD010216.pub11 [dostęp: 29.09.2026]
17. Ministerstwo Zdrowia. Narodowy bilans zdrowia Polaków – mamy wyniki badania WOBASZ3. Co zmieniło się przez 20 lat? 14.09.2026. https://www.gov.pl/web/zdrowie/narodowy-bilans-zdrowia-polakow—mamy-wyniki-badania-wobasz3-co-zmienilo-sie-przez-20-lat [dostęp: 29.09.2026]
18. Narodowy Fundusz Zdrowia, Podkarpacki Oddział Wojewódzki. Program profilaktyki chorób odtytoniowych (w tym przewlekłej obturacyjnej choroby płuc). https://www.nfz-rzeszow.pl/pacjenci/informacje/leczenie/cztery-pory-roku/program-profilaktyki-chorob-odtytioniowych/ [dostęp: 29.09.2026]
19. Narodowy Instytut Onkologii im. Marii Skłodowskiej-Curie – PIB. Poradnia Pomocy Palącym. https://nio.gov.pl/poradnia-pomocy-palacym-38 [dostęp: 29.09.2026]
20. Narodowy Instytut Zdrowia Publicznego PZH – PIB. Sytuacja zdrowotna ludności Polski i jej uwarunkowania 2025, rozdział 13. https://www.pzh.gov.pl/raport-sytuacja-zdrowotna-ludnosci-polski-i-jej-uwarunkowania-2025/  [dostęp: 29.09.2026]
21. NHS. Vaping to quit smoking (Better Health). https://www.nhs.uk/better-health/quit-smoking/ready-to-quit-smoking/vaping-to-quit-smoking/ [dostęp: 29.09.2026]
22. OECD. Health at a Glance 2025 – Country note: Poland. https://www.oecd.org/en/publications/health-at-a-glance-2025_15a55280-en/poland_c3917772-en.html [dostęp: 29.09.2026]
23. Pacjent.gov.pl. Program profilaktyki chorób odtytoniowych (w tym POChP). https://pacjent.gov.pl/program-profilaktyczny/program-profilaktyki-chorob-odtytoniowych [dostęp: 29.09.2026]
24. Ramström L.M. If there had been no snus in Sweden: the impact […].; 21: 176. https://harmreductionjournal.biomedcentral.com/articles/10. 1186/s12954-024-01095-7 [dostęp: 29.09.2026] 
25. Royal College of Physicians. […]: An evidence review. RCP, 2024. https://www.rcp.ac.uk/media/n5skyz1t/e-cigarettes-and-harm-reduction_full-report_updated_0.pdf [dostęp: 29.09.2026] 
26. Rynek Zdrowia. Poradnictwo w aptekach i refundacja leków. „Taki program pomocy palącym byłby konkurencją dla e-papierosów” (wypowiedź dr Magdaleny Cedzyńskiej, Narodowy Instytut Onkologii). 19.04.2025. https://www.rynekzdrowia.pl/Serwis-Choroby-Pluc/Poradnictwo-w-aptekach-i-refundacja-lekow-Taki-program-pomocy-palacym-bylby-konkurencja-dla-e-papierosow,270418,1022.html [dostęp: 29.09.2026]
27. Sejm RP. Rządowy projekt ustawy o zmianie ustawy o ochronie zdrowia przed następstwami używania tytoniu i wyrobów tytoniowych (zakaz sprzedaży e-papierosów i woreczków nikotynowych osobom poniżej 18 lat), druk nr 1226. https://api.sejm.gov.pl/sejm/term10/prints/1226/1226.pdf [dostęp: 29.09.2026]
28. Tattan-Birch H i in. Heated tobacco products for smoking cessation and reducing smoking prevalence. Cochrane Database of Systematic Reviews 2022, CD013790. DOI: 10.1002/14651858.CD013790.pub2 [dostęp: 29.09.2026]
29. Telefoniczna Poradnia Pomocy Palącym, Narodowy Instytut Onkologii im. Marii Skłodowskiej-Curie – PIB. https://jakrzucicpalenie.pl/telefoniczna-poradnia-pomocy-palacym/ [dostęp: 29.09.2026]
30. Urząd Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych. Komunikat dotyczący produktu leczniczego Champix (wareniklina). 30.09.2021. https://archiwum.urpl.gov.pl/sites/default/files/Komunikat%20Champix%2030.09.2021.pdf [dostęp: 29.09.2026]
31. WHO Regional Office for Europe. Prevalence of tobacco and e-cigarette use among adults in the WHO European Region in 2024. 2026. https://www.who.int/europe/publications/m/item/prevalence-of-tobacco-and-e-cigarette-use-among-adults-in-the-who-european-region-in-2024 [dostęp: 29.09.2026]
32. Wieloośrodkowe Ogólnopolskie Badanie Stanu Zdrowia Ludności WOBASZ, Narodowy Instytut Kardiologii – opis badania. https://wobasz.gov.pl/ [dostęp: 29.09.2026]
33. World Health Organization. Tobacco and nicotine (fact sheet). https://www.who.int/news-room/fact-sheets/detail/tobacco [dostęp: 29.09.2026]
34. World Health Organization. Tobacco: E-cigarettes (pytania i odpowiedzi). https://www.who.int/news-room/questions-and-answers/item/tobacco-e-cigarettes [dostęp: 29.09.2026]
35. World Health Organization. WHO clinical treatment guideline for tobacco cessation in adults. 2024. https://www.who.int/publications/i/item/9789240096431 [dostęp: 29.09.2026]
36. World Health Organization. WHO global report on trends in prevalence of tobacco use 2000-2024 and projections 2025-2030. 6. wydanie. Genewa: WHO; 2025. https://www.who.int/publications/i/item/9789240116276 [dostęp: 29.09.2026]
37. Zatoński WA, Przewoźniak K, Bieńkowski M, Łanda K. Unexpected sharp increase in smoking in Poland. Did the Polish tobacco control strategy collapse? Journal of Health Inequalities 2025; 11(2): 101-105. DOI: 10.5114/jhi.2025.158338 [dostęp: 29.09.2026]

Dane do pobrania i historia aktualizacji raportu

Dane do pobrania

• Liczba palaczy w Polsce – warianty szacunków (CSV): badanie, wskaźnik, grupa wieku, odsetek, mianownik, liczba osób ogółem i według płci.
• Używanie tytoniu w krajach Europy i Azji, WHO 2024 (CSV): kraj, region, wartość ogółem, dla mężczyzn i kobiet oraz wartość bez standaryzacji.
• Codzienne używanie tytoniu i wyrobów pokrewnych w państwach Unii Europejskiej, Eurostat 2022 i 2025 (CSV): państwo, rok, wartość ogółem, dla mężczyzn i kobiet.

Historia aktualizacji

• [12.10.2026] – publikacja raportu.

Smoking statistics in Poland 2026 compared with Europe and Asia – English summary

Depending on the survey and definition, Poland has between about 4.6 and 9.9 million smokers. The latest Ministry of Health survey (WOBASZ3, published in September 2026) found that 17% of people aged 20-75 smoke traditional tobacco products, down from 31% two decades earlier. According to the WHO, 6.9 million Polish adults (aged 15+) used tobacco in 2024.

Compared with the European Union, Poland is slightly below average: in 2025, 15.5% of people aged 16+ used tobacco or related products daily, versus an EU average of 16.5% (Eurostat). In the WHO’s age-standardised estimates for 2024, tobacco use in Poland (21.7%) is below the WHO European Region average (24.1%) but above the global average (19.5%). Women in Poland use tobacco far more often than the global average (18.3% vs 6.6%), a pattern typical of Europe and very different from Asia, where tobacco use among women is often below 3%.

National surveys from 2025-2026 indicate that the long-term decline in smoking has stalled, with a slight increase among men. Smoking cessation medicines are not reimbursed in Poland; cytisine and nicotine replacement therapy are available without prescription. Free help to quit is available from the national quitline (801 108 108) and through a National Health Fund (NFZ) programme in selected primary care clinics.

Indicator	Value	Year	Source
Number of smokers (range)	~4.6-9.9 million	2024-2026	Editorial estimates based on data from the Ministry of Health, Eurostat, WHO, University of Kalisz and Statistics Poland
Tobacco users aged 15+	6.9 million	2024	WHO
Smokers of traditional tobacco, aged 20-75	17%	2025-2026	WOBASZ3, Ministry of Health
Daily use of tobacco or related products, aged 16+	15.5% (EU: 16.5%)	2025	Eurostat
Tobacco use, aged 15+, age-standardised	21.7% (WHO Europe: 24.1%, world: 19.5%)	2024	WHO
Daily smoking, men / women	28.8% / 20.3%	early 2025	National Institute of Public Health NIH – NRI
National quitline	801 108 108	current	National Institute of Oncology